İngiltere'de binyılın en önemli Kelt sanat eseri sayılan 2 bin yıllık kalkan

İngiltere'nin Yorkshire kentinin Pocklington kasabasındaki bir inşaatta geçen yıl bir Kelt savaşçısının mezarında keşfedilen 75 santimetre uzunluğundaki kalkan temizlendiğinde, eşine az rastlanır şekilde ve La Tène tarzında üretildiği anlaşıldı. Manchester Üniversitesi'nden Dr Melanie Giles, kalkanı "binyılın en önemli Kelt sanat eseri" olarak nitelendirdi.

İngiltere'nin Yorkshire kentinin Pocklington kasabasındaki The Mile Persimmon Homes inşaatında geçen yıl Temmuz ayında bir “savaşçı mezarı keşfedilmiş ve MAP projesi çerçevesinde arkeoloji kazıları başlatılmıştı.

Demir Çağı savaşçısının mezarından sanat tarihi açısından oldukça önemli bir kalkanın yanı sıra bir silah, bir araba ve arabayı çektiği anlaşılan şaha kalkmış izlenimi verir şekilde gömülmüş iki midilli iskeleti çıkmıştı. 46 yaşın üzerinde olduğu tespit edilen mezardaki savaşçının mezarının çevresinde altı domuz gömülmüştü. Bulgular adamaın topluluğunun saygın bir üyesi olduğuna yorumlanıyor.

MAP Arkeolojik Uygulama Şirketi'nin (MAP Archaeological Practice Limited) verdiği bilgilere göre ;  M.Ö. 320 ile 174 yılları arasına tarihlenen mezarda bulunan adamın bir savaşçı olduğu kesin ama bir dövüşte ölmediği de anlaşılıyor. Mezara gömülüş şekli de İngiltere'deki çağın benzer mezarlarından hayli farklı.

Adamın mezarı Birleşik Krallık'taki gömü tipleriyle hiçbir paralellik göstermiyor. Şaşırtıcı şekilde at ve arabanın gömülüş şekli 2013 yılımda Bulgaristan'ın kuzey-doğu kentlerinden Svestari'de. M.Ö. 3. veya 4. yüzyıla tarihlenen mezarı andırıyor....

Arkeoloji kazılarına liderlik eden arkeolog Paula Ware, “Pocklington savaş mezarının büyüklüğü ve gömü şekli İngiltere'de diğer gömülerden farklı ve İngiltere'nin Demir Çağı dönemine daha değişik bakış açısı getiriyor” dedi.

Ancak mezardaki birbirinden ilginç arkeolojik bulgular arasında arkeologları en çok şaşırtan bulgu adamın kalkanıydı.

Kalkanın farklı olduğu ilk bakışta belliydi ama asıl ihtişamı temizlik ve konservasyon çalışmaları aşamasında ortaya çıktı.

Kalkan bir dizi karmaşık kıvrımlar içeren motiflerle süslenmişti ve merkezinde çıkıntı yapan bir bombe dikkat çekiyordu. Kalkan üçlü spiral motifli asimetrik tasarımın yanı sıra İngiltere'de daha önce bilinmeyen bir tasarım özelliği olan taraklı bir kenarlık taşıyordu.

Uzmanlar, kalkanı ters tarafından dövülerek tasarımın şekillendirildiğine inanıyorlar. Merkezde yükseltilmiş bombenin etrafında üç ayaklı, triskelion benzeri işlemeler vardı. Uzmanlara göre kalkan  eski bir Kelt sanatının tipik bir örneği olan La Tène kültürü özelliklerine sahip. La Tène kültürü Avrupa’da M.Ö. 450’den M.S. 450’ye kadar görülen bir kültür.

Kalkan şu an için üniq özellikte. Ona benzer en yakın şekilli kalkan ise 1849'da Thames nehrinde bulunan ve şu anda British Museum'da sergilenen ünlü Wandsworth Kalkanı...

Kalkanın savaşta kullanılmadığı sanılıyor çünkü son derece iyi korunmuş ve darbe almamış durumda. Üzerindeki tek darbe ise bir mızrağa ait. Bu darbenin de ritüel amaçlı vurulduğu tahmin ediliyor. Öte yandan bu darbenin savaşın dövüşte kullanıldığının kanıtı olduğunu savunanlar da var.

Persimmon Homes Yorkshire direktörü Scott Waters, “The Mile alanındaki arkeolojik keşifler, İngiliz tarihi için gerçekten muhteşem. Kalıntıların yerinde sergileneceğini umuyoruz.  Kalkanın yerel bir müzeye - muhtemelen yakındaki Burnby Hall'da bağışlanacağı açıklandı" dedi.

Öte yandan bazı basın yayın oarganlarına göre kalkan İngiltere'de bin yılın en önemli keşfi olarak yorumlandı.